ประเทศจีนประกาศก้าวใหญ่ทางพลังงานสะอาด เมื่อ China National Nuclear Corporation (CNNC) เปิดเผยว่าได้เชื่อมต่อเครื่องกำเนิดไฟฟ้าแบบ Supercritical Carbon Dioxide (sCO₂) — ระบบที่ใช้คาร์บอนไดออกไซด์ในสภาวะซูเปอร์คริติคัล มาเป็นแหล่งผลิตไฟฟ้าเชิงพาณิชย์และต่อเข้ากับโครงข่ายไฟฟ้าในมณฑลกุ้ยโจวเรียบร้อยแล้ว ซึ่งถือเป็นครั้งแรกที่ระบบชนิดนี้ถูกนำไปผนึกกับกริดอย่างเป็นทางการ
เครื่องชุดนี้ติดตั้งที่โรงงานผลิตเหล็กในกุ้ยโจว ใช้ ความร้อนส่วนเกิน (waste heat) จากกระบวนการผลิต (อุณหภูมิสูงกว่า 700°C) มาเป็นแหล่งพลังงาน ขับกังหันด้วยคาร์บอนไดออกไซด์ที่อยู่ในสภาพซูเปอร์คริติคัล ทำให้ระบบมีขนาดกะทัดรัดและประสิทธิภาพการแปลงพลังงานสูงขึ้นอย่างชัดเจน
ตามข้อมูลจาก CNNC ระบบที่เชื่อมต่อครั้งนี้ประกอบด้วย
สองหน่วย หน่วยละ 15 เมกะวัตต์ รวมกำลังการผลิต 30 เมกะวัตต์ และบริษัทระบุว่าเทคโนโลยี sCO₂ นี้ให้ประสิทธิภาพในการผลิตไฟฟ้าจากความร้อนส่วนเกินสูงกว่าเทคโนโลยีไอน้ำแบบเดิม อย่างน้อย 50% เนื่องจากคุณสมบัติการถ่ายเทความร้อนและความหนาแน่นของคาร์บอนไดออกไซด์ในสถานะซูเปอร์คริติคัล
ข้อดีสำคัญของระบบ sCO₂ ที่ถูกเน้นคือ
ขนาดเครื่องกะทัดรัด เหมาะกับพื้นที่จำกัด
ปรับใช้งานกับแหล่งความร้อนอุณหภูมิสูง (เช่น โรงงานเหล็ก โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ หรือโซลาร์เทอร์มอล) ได้ดี
เป็นวงจรปิด ไม่ปล่อย CO₂ สู่บรรยากาศ (ใช้คาร์บอนไดออกไซด์หมุนเวียนในระบบ)
มีศักยภาพขยายไปสู่การใช้งานระดับใหญ่หรือพิเศษ เช่น โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ยุคใหม่ ยานอวกาศ หรือระบบกำลังบนเรือ
แม้จีนจะอ้างความเป็น “รายแรกของโลก” ที่เชื่อมต่อกับกริดเชิงพาณิชย์ แต่โครงการที่คล้ายกันในสหรัฐฯ — โครงการ STEP (Supercritical Transformational Electric Power) ในรัฐเท็กซัส — ก็กำลังพัฒนาอย่างต่อเนื่อง: รายงานระบุว่าปี 2023 มีระบบขนาด 10 MW ประกอบเสร็จ และปี 2024 สามารถทดสอบผลิตไฟฟ้าได้ 4 MW ที่อุณหภูมิ 500°C โดยเป้าหมายสุดท้ายของสหรัฐฯ คือระบบ 10 MW ที่ 715°C
เบื้องหลังความสำเร็จครั้งนี้คือการพัฒนาที่ต่อเนื่องยาวนานกว่า 10 ปี โดยสถาบัน Nuclear Power Institute of China ซึ่งสะท้อนว่า sCO₂ อาจกลายเป็นเทคโนโลยีเปลี่ยนเกมในวงการพลังงาน — โดยเฉพาะการกู้คืนพลังงานจากความร้อนสูญเสียของภาคอุตสาหกรรม และการยกระดับประสิทธิภาพของแหล่งพลังงานที่ต้องใช้ความร้อนสูง
ทำไมเรื่องนี้สำคัญ?
เพราะการนำ sCO₂ มาใช้จริงในเชิงพาณิชย์หมายความว่าอุตสาหกรรมหนักสามารถแปลง “ความร้อนเสีย” ให้เป็นไฟฟ้าได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น ลดการสิ้นเปลืองเชื้อเพลิง และช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในภาพรวม — ขณะเดียวกันก็จุดชนวนการแข่งขันทางเทคโนโลยีระหว่างมหาอำนาจด้านพลังงานสะอาด
การเชื่อมต่อเครื่องกำเนิดไฟฟ้า sCO ₂ เข้ากับกริดของจีนเป็นหมุดหมายใหม่ที่บ่งชี้ว่าอนาคตของพลังงานสะอาดอาจไม่ได้ขึ้นอยู่แค่ “แสงอาทิตย์-ลม-แบตเตอรี่” เท่านั้น แต่รวมถึงการเปลี่ยนของเสียเป็นพลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ — และ sCO ₂ อาจเป็นหนึ่งในคำตอบสำคัญของศตวรรษนี้
tags : scmp
